แช่น้ำพุร้อนในเชียงรายกับเด็กและผู้สูงวัย เลือกบ่อ เวลาแช่ และข้อระวังที่ควรรู้

ในเชียงราย บ้านไหนมีญาติผู้ใหญ่มาเยี่ยมช่วงหน้าหนาว คำขอที่ได้ยินบ่อยคือขอไปนั่งแช่เท้าในน้ำร้อนสักบ่อ ส่วนเด็กๆ ในบ้านก็ตื่นเต้นกับไอน้ำที่ลอยขึ้นจากผิวบ่อเหมือนหม้อต้มยักษ์

เชียงรายมีแหล่งน้ำพุร้อนที่คนรู้จักอยู่หลายแห่ง เช่น โป่งพระบาทในอำเภอเมือง ห้วยหมากเลี่ยมในอุทยานแห่งชาติลำน้ำกก และแม่ขะจานในอำเภอเวียงป่าเป้า แต่ละที่มีบรรยากาศและสิ่งอำนวยความสะดวกต่างกัน และอาจเปลี่ยนไปตามการปรับปรุง จึงควรถามข้อมูลล่าสุดจากหน่วยงานที่ดูแลก่อนไป ส่วนการพาคนต่างวัยไปพร้อมกัน มีเรื่องให้คิดต่างจากไปกับเพื่อนพอสมควร

ก่อนออกจากที่พัก

เริ่มจากถามคนในกลุ่มว่าใครมีโรคประจำตัว ผู้สูงวัยที่มีโรคหัวใจ ความดันโลหิต เบาหวาน หรือคนที่ตั้งครรภ์ ควรถามแพทย์ประจำตัวก่อนว่าแช่น้ำร้อนได้ไหมและได้แค่ไหน เด็กเล็กมากๆ ก็ควรถามกุมารแพทย์เช่นกัน

จากนั้นเลือกบ่อให้เหมาะกับคนที่เปราะบางที่สุดในกลุ่ม ไม่ใช่คนที่แข็งแรงที่สุด คำถามที่ควรได้คำตอบก่อนไป

  • มีบ่อแช่เท้าหรือบ่อน้ำอุ่นที่ไม่ร้อนจัดไหม
  • มีห้องแช่ส่วนตัวหรือห้องอาบน้ำแยกเป็นสัดส่วนไหม
  • ทางเดินจากที่จอดรถถึงบ่อเป็นพื้นเรียบหรือต้องขึ้นลงบันได
  • มีห้องน้ำ ที่นั่งพัก และร่มเงาพอหรือเปล่า

จัดกระเป๋าด้วยผ้าขนหนู เสื้อผ้าเปลี่ยน รองเท้าแตะพื้นกันลื่น น้ำดื่ม และยาประจำตัวของทุกคน

ระหว่างทาง

บางบ่ออยู่ในเขตอุทยาน ทางเข้าอาจเป็นถนนภูเขาที่โค้งต่อเนื่อง เด็กที่เมารถง่ายควรกินแค่พอรองท้อง และไม่ควรกินอิ่มจัดก่อนลงแช่ จังหวะที่ดีคือไปถึงก่อนมื้อหลัก แช่ให้เสร็จแล้วค่อยหาข้าวกิน

ถ้าแวะพักกลางทาง ให้ผู้สูงวัยได้ลุกยืดขา เข้าห้องน้ำ และดื่มน้ำเปล่าเพิ่ม เพราะตอนแช่น้ำร้อน ร่างกายเสียเหงื่อมากกว่าที่รู้สึก

ตอนลงแช่

ใช้หลัก “สั้น ทีละน้อย และมีคนดูอยู่” กับทุกคน

  • เด็กเล็ก เริ่มจากแช่เท้าหรือนั่งขอบบ่อ แช่ช่วงสั้นๆ แล้วขึ้นมาพัก ต้องมีผู้ใหญ่อยู่ใกล้ตลอด ไม่ปล่อยให้ดำน้ำหรือวิ่งเล่นรอบบ่อที่พื้นเปียก
  • ผู้สูงวัย ลงบันไดช้าๆ จับราวทุกครั้ง แช่ไม่นาน ถ้ารู้สึกหน้ามืด ใจสั่น หรือเวียนหัว ให้ขึ้นทันทีแล้วนั่งพักในที่โล่งเย็น
  • ทุกคน ลุกจากบ่อช้าๆ เพราะอาจวูบได้ และจิบน้ำเปล่าระหว่างพัก

ก่อนลงทุกครั้งให้ลองน้ำด้วยมือ เพราะแต่ละบ่อร้อนไม่เท่ากัน และบ่อที่อยู่ใกล้จุดที่น้ำผุดขึ้นมามักร้อนกว่าบ่อที่อยู่ปลายทาง อย่าเชื่อคำบอกเล่าว่าน้ำแร่รักษาโรคได้ การแช่คือการพักผ่อน ไม่ใช่การรักษา ใครมีอาการผิดปกติหลังแช่ให้ไปพบแพทย์

ช่วงปิดเทอมหลายครอบครัววางทริปน้ำพุร้อนไปกันทั้งบ้าน ใครอยากได้ไอเดียเพิ่มเรื่องการจัดวันแบบนี้ มีแนวทางพาทั้งบ้านไปแช่น้ำแร่ตอนเด็กๆ หยุดเรียนให้อ่านประกอบ

ขากลับ

หลังแช่ร่างกายจะอ่อนเพลียกว่าปกติ ให้นั่งพัก เช็ดตัว และเปลี่ยนเสื้อผ้าให้แห้ง เพราะลมตามหุบเขาตอนเย็นหนาวเร็ว เด็กที่หลับในรถทั้งที่ผมยังเปียกมักตัวเย็นจนไม่สบาย ห่มผ้าไว้ให้

เก็บขยะ ถุงขนม และขวดน้ำกลับให้หมด หลักเดียวกับการขึ้นดอยแล้วไม่ทิ้งอะไรไว้ให้ป่าต้องรับ ใช้กับบ่อน้ำร้อนได้เหมือนกัน

ถ้าทริปมีหลายวัน การวางวันแช่น้ำร้อนไว้หลังวันที่หนุ่มสาวในกลุ่มแยกไปเดินเทรลชันขึ้นยอดผาหม่น ทำให้ทุกวัยได้วันเบาๆ ด้วยกัน และถ้าคืนนั้นพักบนที่สูงแล้วฟ้าเปิด เด็กที่ยังไม่ง่วงอาจได้นอนนับดาวในคืนเดือนมืดต่อ

แต่ถ้าคนขับเพิ่งแช่น้ำร้อนจนรู้สึกง่วงหรือมึน อย่าเพิ่งออกรถ ให้พักจนสดชื่นก่อน หรือเปลี่ยนให้คนอื่นขับ เพราะถนนกลับจากบ่อน้ำร้อนหลายแห่งเป็นทางโค้งที่ต้องใช้สมาธิเต็มที่

© 2026 เชียงราย Only