พักโฮมสเตย์ในหมู่บ้านบนดอยเชียงราย ไฟน้อย สัญญาณน้อย เตรียมอะไรไปให้พอ
18 กันยายน 2569
บนดอย ไฟดับไม่ใช่เรื่องแปลก
หมู่บ้านบนดอยหลายแห่งในเชียงรายมีไฟฟ้าใช้แล้ว แต่สายไฟต้องพาดผ่านป่าและไหล่เขา ลมแรงหรือฝนหนักรอบเดียวก็อาจดับไปทั้งคืน สัญญาณมือถือก็ขาดเป็นช่วงตามแนวเขา บางบ้านต้องเดินออกไปยืนที่ลานหน้าบ้านถึงจะโทรออกได้ รู้แบบนี้ตั้งแต่ก่อนออกเดินทาง คืนบนดอยจะสบายกว่าที่กังวลไว้มาก
1. ถามเจ้าบ้านให้ชัดตั้งแต่ตอนจอง
ถามตรงๆ ได้เลยว่าห้องน้ำเป็นแบบไหน มีน้ำอุ่นไหม ไฟดับบ่อยหรือเปล่า และรถเก๋งขึ้นถึงบ้านได้ไหม หรือต้องจอดข้างล่างให้เจ้าบ้านมารับ ใครแพ้อาหารหรือไม่กินเนื้อสัตว์บางชนิด บอกตั้งแต่ตอนนี้ เพราะบนดอยจะหาซื้อของมาทำเพิ่มไม่ได้ง่ายๆ
ขอเบอร์เจ้าบ้านไว้ และถ้าเป็นไปได้ ขอเบอร์คนอื่นในหมู่บ้านสำรองไว้อีกเบอร์
2. เตรียมไฟของตัวเอง
ไฟฉายคาดหัวคือของที่ใช้บ่อยที่สุด เพราะมือว่างเวลาเดินไปห้องน้ำกลางดึกหรือค้นกระเป๋าตอนไฟดับ พกถ่านสำรองกับพาวเวอร์แบงก์ที่ชาร์จเต็มมาจากในเมือง แล้วเปิดโหมดประหยัดแบตในมือถือตั้งแต่ขึ้นดอย
ถ่านที่หยิบจากลิ้นชักบ้านมาใช้ ควรเช็กก่อนว่ายังดีอยู่ เพราะถ่านที่ซื้อตุนไว้นานหลายปีอาจเสื่อมลงทั้งที่ยังไม่แกะ ซื้อชุดใหม่ก่อนออกเดินทางสักไม่กี่วันจะชัวร์กว่า
3. เตรียมตัวสำหรับวันที่ไม่มีสัญญาณ
ดาวน์โหลดแผนที่ออฟไลน์ของเส้นทางขึ้นดอยและบริเวณหมู่บ้านไว้ จดเบอร์โทรสำคัญลงกระดาษ รวมถึงเบอร์ฉุกเฉิน 1669 และ 191 บอกคนที่บ้านไว้ก่อนว่าอาจติดต่อไม่ได้เป็นช่วงๆ จะได้ไม่ตกใจ
เงินสดสำคัญมาก เมื่อไม่มีเน็ต การโอนเงินก็ทำไม่ได้ และบนดอยแทบไม่มีตู้กดเงิน เตรียมแบงก์ย่อยไว้สำหรับค่าที่พัก ค่าอาหาร และของที่อยากซื้อจากชาวบ้าน
4. จัดกระเป๋าสำหรับคืนเย็นและยุง
เจ้าบ้านส่วนใหญ่มีผ้าห่มให้ แต่บางคืนเย็นกว่าที่คิด ถุงเท้า เสื้อกันหนาว และหมวกไหมพรมช่วยให้หลับสบายขึ้น ยากันยุงจำเป็นแม้อากาศเย็น ยาประจำตัวต้องพกให้พอ เพราะร้านขายยาอยู่ไกล อย่าลืมผ้าเช็ดตัว รองเท้าแตะ ทิชชู และถุงสำหรับเก็บขยะของตัวเองกลับลงไปทิ้งข้างล่าง
5. อยู่ตามจังหวะของบ้านและหมู่บ้าน
กินตามที่เจ้าบ้านทำ ห้องน้ำบางบ้านเป็นแบบตักน้ำราด ถ้ามีป้ายบอกว่าไม่ให้ทิ้งกระดาษลงโถก็ทำตาม บางหมู่บ้านมีพื้นที่ศักดิ์สิทธิ์หรือช่วงพิธีที่คนนอกไม่ควรเข้า ถามเจ้าบ้านก่อนเดินเล่นไกลๆ ถ้าพักกับชุมชนอาข่า มีเรื่องประตูหมู่บ้านและการขอถ่ายรูปคนอาข่าให้อ่านก่อนไป
ถ้าเห็นโรงเรียนในหมู่บ้านแล้วอยากช่วย อย่าเดินเข้าไปเองพร้อมของเต็มมือ ดูวิธีติดต่อโรงเรียนบนดอยให้กิจกรรมไม่กลายเป็นงานเพิ่มของครูก่อน และถ้าขาลงดอยแวะผ่านชุมชนไทลื้อในที่ราบ การเลือกซื้อผ้าทอไทลื้อตรงจากกี่ของคนทอก็เป็นอีกทางที่เงินถึงมือชาวบ้านจริง
ถ้าไฟดับกลางดึกหรือสัญญาณหายจนรู้สึกอึดอัด อย่าตัดสินใจขับรถลงดอยตอนมืด ทางเขาที่ไม่คุ้นในความมืดอันตรายกว่าการทนรอจนฟ้าสางหลายเท่า